Alles delen met de hele wereld

Hyves, Twitter, Facebook, LinkedIn. De opmars van de sociale media lijkt niet te stuiten. Wie niet meedoet, of niet als digital native is opgegroeid, raakt achter. Of valt dat wel mee? GW-onderzoeker en coördinator van het Social Media Research Center Sjoerd de Vries, over netwerken, communities en de invloed ervan op het bedrijfsleven.

Hoe verklaar je de opkomst van sociale media?

`Het is een aparte ontwikkeling, maar zeker geen nieuwe. Het is van alle tijden dat we iets van onszelf willen laten zien. We doen de gordijnen open en zetten allerlei dingen in ons huis in de hoop er reactie op te krijgen. Wat me opvalt, is dat sociale media zoveel gebruikt worden dat we er echt niet meer omheen kunnen. We zien meiden van dertien jaar in een zes minuten durend YouTube-filmpje vertellen over hoe ze hun mascara opdoen en waarom dat de juiste manier is. Hilarisch. Maar we lezen ook blogs en reisverslagen. Dat willen delen met de hele wereld is iets van de afgelopen vijf jaar. Het gegeven dat bedrijven er niet meer omheen kunnen, is iets van het laatste half jaar.'

Hoe uit zich dat?

`Toen de ABN AMRO fuseerde met Fortis richtte men een social media platform op voor intern gebruik om af te tappen wat er speelde onder de medewerkers en om er zo achter te komen hoe de samenwerking en werkcultuur eruit moest zien. Zo'n online dienst kan in dit geval enorm van betekenis zijn.'

Dat is intern. Hoe zit het dan extern?

`Bedrijven hebben van oudsher het gevoel in control te zijn. Maar die grip verliezen ze. Een reclamespot tussen bijvoorbeeld het Journaal en een soapserie om de juiste doelgroep te bereiken, werkt niet meer. Marketeers opereren soms als crisismanager.'

Hoe zit dat?

`Bij T-Mobile werken mensen die structureel sociale media en nieuwsgroepen checken of er iets negatiefs gezegd wordt over het bedrijf. Ze reageren er vervolgens direct op door hulp te bieden zodat de negatieve berichtgeving gestopt wordt. Ze managen dus conversaties. De kledingwinkel H&M heeft ook een Hyvesgroep. Ze doen alsof het een zelfstandig gebeuren is, maar natuurlijk zetten de marketingmensen daar ook boodschappen op. Teksten die het goed doen. Hoe? Dat is niet eenvoudig. Je zult daarvoor een strategie moeten bedenken: welke taal en welk tijdstip?'

Welke strategie heeft de UT op dit gebied?

`In dit geval loopt de innovatieve universiteit die we pretenderen te zijn niet voorop. Ja, we blikken saaie colleges in en wisselen die uit met Delft en Eindhoven. Daar winnen we de oorlog niet mee. Ik zou zeggen be there. Zorg dat je op LinkedIn en Facebook zit en zorg dat UT'ers elkaar kunnen vinden. Of creëer een onderwijs- en onderzoeksplatform om samen iets op te lossen. Coresearch of cocreation noemen we dat. Stel al je data open en laat verschillende deelnemers samenwerken binnen zo'n platform.

Maar als je niet meedoet, stort de wereld niet in hoor. Mensen doen continu dingen en brengen dat naar buiten. Dat is interessant. Een papieren krant kennen we over tien tot vijftien niet meer. En de bibliotheek hier zou wel eens kunnen opgaan in e-readers.'

Wat betekent dat voor een eventuele generatiekloof?

`Digital natives weten niet beter dan dat je dingen opzoekt op internet. Van een encyclopedie hebben ze nog nooit gehoord. Een papieren krant zal voor volgende generaties onvoorstelbaar zijn. Alleen al het hele proces van artikelen schrijven, op papier laten drukken, transporteren en dat daarna ook nog iemand op zijn fiets de kranten rondbrengt, is onbegrijpelijk. En dan staat er ook nog nieuws in van gisteren. Dat gaat er bij hen niet in.'

Hoe actief ben je zelf op social media?

`Ik heb alleen een LinkedIn-profiel. Om fenomenen te bestuderen, hoef je zelf niet actief deel te nemen.'

Sjoerd de Vries: `Het is van alle tijden dat we iets van onszelf willen laten zien.' (Foto: Arjan Reef)