Eerste microscoop voor nieuw Bionanolab

In de Zuidhorst wordt komend jaar het Bionanolab van onderzoeksinstituut MESA+ ingericht. Deze week is de eerste microscoop al geïnstalleerd, een officieuze start. In het laboratorium gaat onderzoek plaatsvinden naar medische toepassingen en risico's van nanotechnologie. De faciliteit wordt toegankelijk voor onderzoekers van zowel binnen als buiten de UT.

Veel is er nog niet te zien in het nieuwe lab. De ruimte wordt nu nog bewoond door een andere vakgroep die eind van dit jaar naar Carré verhuist. Pas daarna kan het lab echt worden ingericht. Wel werd er afgelopen week al een zogenaamde confocale Raman/AFM/NSOM microscoop geïnstalleerd. Daarmee kun je zowel de oppervlaktestructuur als de chemische eigenschappen van nanomaterialen bekijken.

Zomer vorig jaar kreeg MESA+ een subsidie van zes miljoen euro uit de FES-middelen (aardgasbaten). Dit geld wordt ingezet voor het Bionanolab. De ruimte zal vooral worden ingericht met geavanceerde microscopen die zowel nanostructuren als biologische objecten zoals gekweekte cellen met hoge resolutie kunnen bekijken. Je kunt dan bijvoorbeeld onderzoeken wat er met die cellen gebeurt als ze in aanraking komen met nanodeeltjes.

Bovendien is het de bedoeling dat het lab geschikt wordt gemaakt om met genetisch gemodificeerde organismen te werken. Hiervoor moeten nog wel speciale vergunningen worden aangevraagd. De medische toepasbaarheid van nanotechnologische ontwikkelingen kan dan worden getoetst in interactie met biologische systemen, aldus Segers. `Hierdoor kunnen mogelijke diagnoses in een eerder stadium worden gesteld, waardoor behandeling vroegtijdig kan starten. Uiteindelijk zal dit bijdragen aan verlaging van de kosten in de zorg.'

Het `gewone' Nanolab is stofvrij en trillingsarm. Aan die eisen hoeft het Bionanolab in de Zuidhorst niet te voldoen, volgens hoofd Bionanolab Ine Segers-Nolten, tevens onderzoeker in de Nanobiophysics Group (NBP). `Maar we moeten wel enkele bouwkundige aanpassingen doen', aldus Segers, `vooral ten behoeve van het werken met genetisch gemodificeerde organismen, waaraan allerlei eisen worden gesteld vanuit het ministerie van VROM. Zo moeten wanden, vloeren en deuren afgewerkt zijn met niet-absorberend materiaal dat goed schoon te houden is.'

Niet alleen MESA+-onderzoekers zullen gebruik maken van de nieuwe faciliteit. Segers weet dat ook diverse onderzoekers van bijvoorbeeld MIRA geïnteresseerd zijn in de apparatuur die wordt aangeschaft. Daarnaast kunnen ook externe gebruikers uit het bedrijfsleven werktijd reserveren op de nieuwe apparaten.

Segers: `In onderzoek zie je dat apparatuur vaak met pieken en dalen wordt gebruikt. Soms staan kostbare apparaten stil. Dan is het mooi dat anderen er mee kunnen werken. En het is als gebruiker aantrekkelijk om niet zelf verantwoordelijk te zijn voor het onderhoud.'

Hoofd Bionanolab Ine Segers-Nolten bij de eerste microscoop voor het nieuwe laboratorium. (Foto: Arjan Reef)