Uit de as herrezen: de student-assessor

Schuift er straks toch een student aan, als het college van bestuur vergadert? Een overweldigende meerderheid van de Tweede Kamer heeft zich opnieuw achter het idee van een ‘student-assessor’ geschaard.

Hoe meer inspraak, hoe beter. Die overtuiging schuilt achter het idee van de ‘student-assessor’. De assessor zou de vergaderingen van hogeschool- en universiteitsbestuurders mogen bijwonen, zodat hij al vroeg de zienswijze van studenten kan verwoorden en bovendien klachten van studenten ter sprake kan brengen.

Twee weken geleden dook de ‘student-assessor’ ineens weer op in het kamerdebat over de twijfelachtige afstudeerroute van de Hogeschool Inholland. De medezeggenschapsraad wist immers van de diplomaroute aan de opleiding ‘media & entertainment management’, maar het bestuur naar eigen zeggen niet. Een student-assessor had misschien een brug kunnen slaan, opperde Jesse Klaver van GroenLinks.

Samen met SP, PvdA en PVV diende hij een motie in, waarin het parlement de regering verzoekt “alsnog te regelen dat de student-assessor wettelijk wordt geregeld”.

Nee, zei Marja van Bijsterveldt beslist. Toen was ze nog demissionair staatssecretaris, donderdag zal ze naast de koningin op het bordes staan als de nieuwe minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap. Ze ziet niets in het plan. “Elke school die het echter wel wil doen, moet het lekker gewoon doen, hoor. Dat is heel sociocratisch.” Ze wil het alleen niet wettelijk vastleggen.

De motie werd enigszins afgezwakt. De regering hoeft de student-assessor niet meteen wettelijk te regelen. Maar de minister wordt gevraagd “alsnog met nadere voorstellen te komen ter versterking van de positie van de student-assessor in relatie tot een college van bestuur”.

Dat kon het CDA niet vermurwen. De partij stemde tegen, net als SGP en ChristenUnie. De motie werd gesteund door SP, GroenLinks, D66, PvdD, VVD en PVV. En ook de PvdA stemde voor, inclusief voormalig minister Ronald Plasterk.

Dat laatste is opmerkelijk, gezien de voorgeschiedenis. Vorig jaar leek de student-assessor er te komen. Toen Ronald Plasterk de gewijzigde wet op het hoger onderwijs en wetenschap (WHW) verdedigde, aanvaardde de Tweede Kamer een amendement van D66 waarin de student-assessor wettelijk werd geregeld. Voortaan zou er bij alle vergaderingen van bestuur van een hogeschool of universiteit een student mogen zitten.

Plasterk zelf was tegen, maar hij had het amendement wel aanvaard. In de Eerste Kamer leverde dat problemen op. De senatoren zagen de student-assessor niet zitten. Bestuur en medezeggenschap dreigden door elkaar te lopen, vond een meerderheid. Plasterk kreeg zijn wet er alleen door, als hij beloofde dat hij het amendement er alsnog uithaalde.

Zo gezegd, zo gedaan. Plasterk ging terug naar de Tweede Kamer om dat amendement alsnog te laten schrappen. Kort daarop viel de regering over de kwestie Uruzgan en Plasterk trad af, maar de student-assessor leek definitief van het toneel verdwenen.

Tot vorige week. Het wachten is nu op de voorstellen van de nieuwe regering. Misschien komt die met een afgezwakte versie, of een richtlijn, of een advies aan de instellingen.

Bestuurders zien weinig heil in zo’n assessor. Bespottelijk, noemde voorzitter Sijbolt Noorda van universiteitenvereniging VSNU het plan. “Binnenkort zal er bij elke vergadering van de ministerraad een kamerlid aanwezig zijn”, sneerde hij. “Advocaten krijgen toegang tot de raadkamer van de rechtbank. Geen artsenoverleg meer zonder een vertegenwoordiger van een patiëntenvereniging.”

HOP, Bas Belleman